Në Argjentinë, inflacioni ka arritur një pikë kaq të lartë sa banka qendrore fillon të emetojë kartëmonedha me vlerë 10,000 pesos

Një 287 për qind e çmendur.

Ja sa i lartë ishte niveli i inflacionit në Argjentinë në mars.

Dhe kjo do të thotë se banka qendrore e vendit të madh të Amerikës së Jugut do të fillojë të printojë kartëmonedha me vlerë 10 mijë pesos nga muaji i ardhshëm. 

Edhe pse tingëllon e dhunshme, ajo korrespondon me përafërsisht. 78,50 DKK.

Për të lehtësuar transaksionin
Deri më tani, kartëmonedha 2000 peso ka qenë më e madhja, por për shkak të inflacionit të lartë, banka qendrore ka parë nevojën për të printuar kartëmonedhat më të mëdha për ‘lehtësimin e transaksioneve ndërmjet përdoruesve’.

Në të njëjtën mënyrë, ata kanë njoftuar se do të ketë një kartëmonedhë 20,000 peso më vonë këtë vit.

Për shkak të rënies ekonomike, shumë po përdorin para për të bërë blerje më të mëdha. Kjo për shkak se mund të arrihen kursime më të mëdha nëse përdorni para në dorë dhe jo pagesa elektronike.

Presidenti Javier Milei, i cili mori detyrën në dhjetor, është zotuar t’i japë fund inflacionit dhe të stabilizojë monedhën e vendit duke ndryshuar politikat e qeverive të mëparshme.

Masat kanë treguar njëfarë efekti, por në të njëjtën kohë ato e kanë bërë të vështirë për shumë njerëz në vend dhe thuhet se është duke u bërë një grevë kombëtare.

Kylian Mbappé tani konfirmon se do të largohet nga PSG këtë verë. Kjo i hap rrugën një transferimi veror te Real Madrid

Kylian Mbappé tani konfirmon se do të largohet nga PSG këtë verë. Kjo i hap rrugën një transferimi veror te Real Madrid.

Prej kohësh ka qenë një sekret i hapur, por tani personazhi kryesor e konfirmon vetë. 

Këtë e bën në një video më të gjatë në rrjetin social X, ku shpjegon vendimin e tij dhe thekson se do të jetë gjithmonë tifoz i PSG-së. 

Ai gjithashtu dërgon një falënderim të madh për të gjithë trajnerët, lojtarët dhe njerëzit me të cilët ka punuar në kryeqytetin francez. Ai shprehet gjithashtu se ka nevojë për ndryshim ajri.

– Është e vështirë dhe nuk e mendoja se do të ishte kaq e vështirë ta bëja publike. Të largohem nga vendi im dhe Ligue 1 që kam njohur gjithmonë.

– Por mendoj se më duhet një sfidë e re pas shtatë vitesh, thotë ndër të tjera.

Mbappé iu bashkua PSG-së në vitin 2017 dhe ka luajtur 306 ndeshje për klubin francez. 

Në ato ndeshje ai ka shënuar 255 gola dhe ka bërë 108 asistime. Në të njëjtën kohë, ai është i listuar për gjashtë kampionate franceze dhe tre tituj kupë. Ai ende mund ta zhvillojë këtë të fundit. 

Mbappe nuk përmend asgjë për të ardhmen, por gjithçka tregon se ai do të luajë në Real Madrid pas pushimeve verore. 

Shikoni videon e lamtumirës më poshtë. 

Një zyrtar i lartë iranian paralajmëroi se Teherani mund të ndryshojë doktrinën e tij bërthamore dhe të nisë ndërtimin e bombave bërthamore, nëse kërcënohet ekzistenca e shtetit.

Kamal Kharrazi, kreu i Këshillit Strategjik iranian për Marrëdhënie të Jashtme dhe këshilltar i lartë i liderit suprem, Ajatollah Ali Khamenei, tha në një intervistë për Al-Jazeera në gjuhën arabe se Irani “ka kapacitet për të prodhuar bomba”, edhe pse shteti nuk ka ndërmarrë hapa konkretë për ndërtimin e bombave.

“Dy vjet më parë në një intervistë për Al-Jazeera, unë njoftova se Irani ka kapacitet të prodhojë bombë bërthamore. Edhe sot kemi këtë kapacitet, por ne nuk kemi qëllim që të prodhojmë bombë bërthamore. Megjithatë, nëse kërcënohet ekzistenca e Iranit, ne do të ndryshojmë doktrinën tonë bërthamore”, tha ai.

Deklaratat e Kharrazit u bën në kohën kur janë përshkallëzuar tensionet mes Iranit dhe Izraelit, përderisa komuniteti ndërkombëtar ka shprehur shqetësim lidhur me ambiciet bërthamore të Iranit. Republika Islamike vazhdimisht ka pretenduar se programi i saj bërthamor ka qëllime civile, pavarësisht se posedon aftësi teknike që ai të shndërrohet në program armësh.

Marrëveshja bërthamore e vitit 2015 hoqi sanksionet e Shteteve të Bashkuara ndaj Iranit, por më 2018 presidenti i atëhershëm amerikan, Donald Trump, u largua nga marrëveshja dhe që atëherë Uashingtoni ka rivendosur sanksionet ndaj Iranit që kanë ngufatur ekonominë e Republikës Islamike.

Përpjekjet për ringjalljen e marrëveshjes kanë dështuar dhe Teherani ka shkelur kushtet e marrëveshjes duke prodhuar uranium me nivel të lartë të pasurimit.

Në mars, Bloomberg News citoi një zyrtar të lartë të Departamentit amerikan të Mbrojtjes i cili tha se Irani është më pak se 12 ditë larg që të posedojë materialet e nevojshme për prodhimin e një bombe bërthamore.

Paralajmërimi për ndryshimin e doktrinës bërthamore pason incidentin e muajit të kaluar, kur Izraeli thuhet se shënjestroi një sistem radarësh në një bazë afër qytetit iranian, Isfahan.

Sulmi pasoi incidentin e 13 prillit, kur Irani iu kundërpërgjigj një sulmi izraelit në Konsullatën në Damask, që mori jetën e shtatë zyrtarëve të lartë të Forcave Kuds të Gardës Revolucionare Islamike të Iranit. Irani lëshoi qindra dronë, raketa balistike dhe raketa lundruese drejt Izraelit, edhe pse pothuajse të gjitha dështuan që të qëllonin caqe brenda Izraelit.

Pasi Khameni lëshoi një fatva – vendim fetar – kundër armëve bërthamore më 2005, zyrtarët kanë insistuar se programi bërthamor i Teheranit në mënyrë rigoroze ishte për qëllime civile. Por, viteve të fundit retorika ka ndryshuar.

Gjatë intervistës, Kharrazi po ashtu ka paralajmëruar kundër sulmeve ndaj ndërtesave bërthamore të Iranit.

“Nëse ata duan të sulmojnë kapacitetet bërthamore të Iranit, kjo do të çonte në ndryshimin e doktrinës bërthamore të Iranit”, tha ai.

Kreu i Agjencisë Ndërkombëtare për Energji Bërthamore, Rafael Grossi, më herët gjatë këtij muaji paralajmëroi se Irani është vetëm disa javë larg posedimit të uraniumit të pasuruar, mjaftueshëm për të prodhuar bombë bërthamore. Ai kritikoi Teheranin për mosbashkëpunim të duhur me agjencinë dhe i kërkoi Teheranit të ndryshojë politikën bërthamore.

Kharrazi po ashtu la të kuptohet se ka mundësi që Teherani të tërhiqet nga Traktati për Mospërhapje Bërthamore dhe potencialisht të lëvizë drejt zhvillimit të armëve bërthamore. Edhe në të kaluarën, Irani ka paralajmëruar se do të largohet nga ky traktat, nëse regjimi do të ndihej i kërcënuar./REL/

Me fitoren e Gordana Siljanovska Davkovës dhe të VMRO-DPMNE-së, sipas rezultateve fillestare të KSHZ-së përfunduan zgjedhjet presidenciale dhe parlamentare në vend. Të gjithë pjesëmarrësit, si dhe anëtarët e Komisionit Shtetëror Zgjedhor vlerësuan se zgjedhjet kaluan në atmosferë të qetë dhe demokratike.

Pas numërimit të 99,82 për qind të fletëvotimeve, Siljanovska Davkova fitoi 560.170 vota (65,14%) ndërsa kundërkandidati i saj Stevo pendarovski nga LSDM 251.541 (29,25%). Siljanovska Davkova është gruaja e parë presidente në vend. Në deklaratën e dhënë në konferencën e mbrëmshme për shtyp në Shtabin qendror zgjedhor të VMRO-DPMNE-së, ajo premtoi se do të jetë presidente e të gjithë qytetarëve.

“Unë pohoj se do të sillem si presidente e të gjithë qytetarëve. Kjo do të thotë e të gjitha grupeve etnike, e të gjithë anëtarëve të partive, e atyre të cilët nuk janë në parti, sepse nuk mundet asnjë president të synojë unitetin, nëse mban linja partiake”, deklaroi Siljanovska Davkova.

Në konferencën e mbrëmshme për media në Shtabin Qendror Zgjedhor të VMRO-DPMNE-së, Siljanovska Davkova tha se portat e, siç tha, “zyrave të huazuara qytetare” janë të hapura për të gjithë.

“Atë që e premtova në fushatën para zgjedhjeve, duke filluar nga zyrat popullore, përmes paraqitjeve në Parlament, përmes personaliteteve në Këshillin Gjyqësor, Gjykatën Kushtetuese dhe Këshillin e Sigurisë, se do t’i kryej në bazë të profesionalizmit, kompetencës dhe nuk do ta harroj diversitetin”, tha ajo.

Siç shtoi, duhet të bëjmë përpjekje t’i japim fund ballkanizimit, t’i ndihmojmë njëri – tjetrit, të jemi politikanë.

“Për këtë duhet të fillojmë të kuptohemi mes vete, të ndihmohemi, të mos kërkojmë veto, por të kërkojmë mbështetje”, tha ajo, duke shtuar se rrugët e saj prijnë së pari në Ballkan, ndërsa Brukseli, siç shtoi, nuk lihet anash.

Siljanovska Davkova potencoi se do t’i mbrojë interesat shtetërore dhe kombëtare.

Kundërkandidati i mbështetur nga LSDM dhe Koalicioni, i cili garoi për mandat të dytë, Stevo Pendarovski i uroi fituesit dhe u dëshiroi punë të suksesshme në katër vitet në vijim, përkatësisht pesë vite, duke cekur se rezultatet janë të qarta dhe se nuk ka ndërmend t’i arsyetojë më hollësisht.

“Koncepti im për Maqedoni multietnike plotësisht e integruar në strukturat euro-atlantike për fat të keq nuk mori mbështetje dhe jam i bindur thellë se vetëm e tillë Maqedonia mund të jetë e sukseshme”, tha Pendarovski.

Jam i bindur thellë, vazhdoi Pendarovsi, se vetëm e tillë Maqedonia mund të jetë e suksesshme, dhe ndërgjegjja ime është e pastër, por nuk besoj se e kanë të pastër ata të cilët penguan mijëra qytetarë që ta marrin edhe fletën e dytë dhe të votojnë për zgjedhjet presidenciale, duke iu referuar bojkotit të zgjedhjeve presidenciale.

Pendarovski i falënderoi të gjithë pjesëmarrësit që mundësuan që kjo ditë zgjedhore të zhvillohet në atmosferë demokratike, ndërsa për disa shkelje, theksoi ai, ua lëmë institucioneve kompetente që ta zgjidhin këtë.

Lidhur me zgjedhjet parlamentare, nga 99,27% të votave të numëruara, Koalicioni i kryesuar nga VMRO-DPMNE fitoi 58 mandate për përbërjen e re të Kuvendit. Pas saj është koalicioni i Frontit evropian, kryesuar nga BDI me 19 mandate deputetësh, Koaliconi i kryesuar nga LSDM ka 18, koalicioni VLEN 13, E Majta dhe partia ZNAM nga gjashtë vende deputetësh.

Kryetari i VMRO-DPMNE-së, Hristijan Mickoski, deklaroi se së shpejti do të fillojnë negociatat me partitë opozitare për koalicionim dhe tha se është i bindur se do të formojnë Qeveri në një kohë sa më të shkurtër dhe se procesi do të jetë transparent.

“Jemi në një fazë të avancuar të bisedimeve për një pako të fortë investimi që do të ndihmojë ekonominë. Këtë nuk desha ta shpall para fushatës për të mos u politizuar e njëjta, por prisni që në 100 ditët e para shumë lajme të mira për qytetarët dhe ekonominë e Maqedonisë”, shtoi ai.

Në konferencën e mbrëmshme për media në selinë e partisë, Mickoski theksoi se sonte janë mposhtur “krimi, korrupsioni dhe paaftësia”.

“Janë mposhtur edhe tradhtitë, përçarjet, ata qindra njerëz nga BDI dhe LSDM që mendonin se janë zotër të jetëve tona. Ata sot kanë dhembje koke, ka pse. Do të përgjigjen deri te i fundi. Secili që ka kryer krim dhe ka kryer korrupsion duhet të mbajë përgjegjësi që do të bazohet në drejtësi dhe ligje”, tha Mickoski duke shtuar se është triumfuar ndaj bojkotit të BDI-së.

Sipas tij, populli tregoi se nuk do të lejojë që individët të krijojnë kriza dhe të mbrohen përmes institucioneve.

“Populli iu dha leksionin më të rëndësishëm dhe e shpëtoi vendin e tij. Kjo gjeneratë ka mundësinë unike për të krijuar një kapitull të ri në të cilin Maqedonia do të jetë krenare dhe Maqedonia do të jetë e juaja dhe do të ketë një të ardhme që do të bazohet në vlera dhe shpresë. Do ta kthejmë shpresën dhe sonte kemi arsye për të festuar”, tha ai.

Rezultati i sotëm është zhgënjyes, LSDM-së i është dhënë goditje e rëndë, tha kryetari i LSDM-së Dimitar Kovaçevski në konferencën për media mbrëmë në selinë e partisë rreth rezultateve zgjedhore nga zgjedhjet e dyfishta dhe paralajmëroi proces të konsolidimit të partisë dhe zgjedhje të reja për kryetar dhe udhëheqësi të partisë.

Ai i vlerësoi zgjedhjet si korrekte dhe të lira, të organizuara sipas standardeve evropiane dhe ky është një hap i madh përpara si rezultat i lirisë së mediave dhe paqes dhe stabilitetit që kemi vendosur në vitet e kaluara. Ai i uroi fitoren konkurrentit politik VMRO-DPMNE dhe kryetarit të tyre Hristijan Mickoski si dhe Gordana Siljanovska Davkovës për zgjedhjen si presidente duke i dëshiruar që ta kryejë funksionin sipas kompetencave kushtetuese dhe përkushtimit euroatlantik.

Ai përgëzoi edhe qytetarët dhe anëtarësinë e LSDM-së ku edhe përkundër rezultateve të raundit të parë, dolën të votojnë me dinjitet dhe ndihmuan në arritjen e censusit për zgjedhjen e presidentit.
“LSDM përsëri tregoi patriotizëm dhe përgjegjësi për të qindtën herë. Më lehtë ishte që pas gjithë atyre akuzave dhe sulmeve të rreme nga VMRO-DPMNE të mos e mobilizonim anëtarësinë tonë për mosvotim në zgjedhjet presidenciale, por nuk ramë në atë kurth. Dëshmuam se Maqedonia është më me rëndësi për ne dhe kështu do të jetë gjithmonë. Rezultati i sotëm është zhgënjyes. LSDM-së i është dhënë goditje e rëndë jo vetëm nga qytetarët, por edhe nga simpatizantët dhe mbështetësit e partisë. Në periudhën e ardhshme do të duhet më seriozisht dhe më thellë të gjejmë burimin dhe arsyet e këtij rezultati humbës”, tha Kovaçevski.

Ai paralajmëroi proces të konsolidimit të partisë dhe bëri thirrje për zgjedhje të reja të të gjitha organeve partiake, duke filluar nga kryetari i partisë, udhëheqësia e deri te të gjitha organet e partisë.

“Nuk kam dyshim se shumë qytetarë sonte ndjejnë frikë, frikë nga pushteti i tepruar që ka një parti e cila njihet për shpërdorim të forcës. LSDM dhe koalicioni duhet të jenë një opozitë e fortë, e përgjegjshme dhe burrështetase”, tha Kovaçevski.

Ai shtoi se viti i ardhshëm është një mundësi për vendin që të vazhdojë integrimin evropian dhe nënvizoi se nëse humbet ai shans mund të humbet edhe një dekadë, por ndoshta një gjeneratë tjetër.

“LSDM do të sillet me përgjegjësi, por topi tani është në duart e qeverisë së re të udhëhequr nga Hristijan Mickoski”, tha Kovaçevski duke paralajmëruar mbi pasojat e përpjekjeve të mundshme për të bllokuar rrugën e Evropës dhe duke potencuar se vendi i Maqedonisë është në NATO dhe BE.

Kryetari i BDI-së Ali Ahmeti në paraqitjen e tij para mediave në selinë e partisë në Tetovë tha se Fronti evropian është forca e dytë në shtet pas zgjedhjeve të sotme.

“Legjitimitetin na e kanë dhënë qytetarët, shumica e shqiptarëve dhe komuniteteve të vogla si turqit, boshnjakët dhe romët të cilët i falënderoj dhe është hapi i parë drejt stazave të gjata të Frontit evropian deri në anëtarësim të plotë në BE”, tha ai.

Sipas Ahmetit, sot shteti më shumë se kurrë ka nevojë për stabilitet, paqe, zero probleme me fqinjët, sundim të ligjit dhe fillim të negociatave dhe hapjen e kapitullit të parë dhe mbledhjeve ndërqeveritare për fillim zyrtar të anëtarësimit në BE.

“Mbetemi fronti i fortë i misionarëve deri në realizimin e qëllimeve finale për anëtarësim në BE”, ka thënë ai.

Në pyetjen për të komentuar fitoren e VMRO-DPMNE-së, Ahmeti tha se duhet të priten rezultatet finale nga KSHZ-ja, por ia uroi fitoren Mickoskit.

Në pyetjen nëse dhe çfarë opozite do të ishin, duke pasur parasysh rezultatin e VMRO-DPMNE-së, Ahmeti përsëriti se duhet të respektohen votat e fituara.

Koalicioni VLEN doli fitues në të gjitha komunat me shumicë shqiptare. Nga nesër fillojnë negociatat për qeverinë e re mes VMRO-DPMNE-së dhe koalicionit VLEN. Urime të gjithë shqiptarëve, urime të gjithë qytetarëve, deklaroi mbrëmë Bilall Kasami nga Lëvizja BESA.

Kjo, sipas Kasamit është rezultat i ardhjes së mërgimtarëve tanë.

“Koalicioni VLEN është fitues absolut te shqiptarët. Kjo si rezultat i ardhjes së mërgimtarëve tanë. Prandaj ju them 100 mijë herë ‘faleminderit, faleminderit, faleminderit!’ të gjithë atyre që erdhën dhe bënë ndryshimin në atdhe!”. Prandaj në emër të 100 mijë votave koalicionit VLEN ju themi faleminderit”, tha Kasami.

Sipas analizave që kemi, Kasami tha se me gjasë do të dalin me të njëjtin numër deputetësh sa koalicioni i BDI-së.

“Diferenca në vota nuk do të kalojë 10 mijë”, thekson Kasami.

Lëvizja ZNAM sonte shkroi historinë për Maqedoninë tonë. Konfirmuam minimum grup parlamentar dhe diku rreth 60 mijë vota. Do të jemi me qytetarët dhe do të punojmë për qytetarët, tha mbrëmë kryetari i Lëvizjes ZNAM, Maksim Dimitrievski.

Ai ka uruar qytetarët e vendit të cilët, siç tha, treguan “sens” për shtetin.

“Maqedonia zgjodhi president. Dua ta përgëzoj profesoreshën Gordana Siljanovska Davkova për fitoren e madhe dhe t’i uroj mandat të suksesshëm, ta udhëheq Maqedoninë në drejtimin e duhur, të jetë këtu gjithmonë pranë qytetarëve sepse lufta jonë është dhe do të jetë për qytetarët. Më lejoni ta përgëzoj edhe VMRO-DPMNE-në për fitoren bindëse që siguruan”, tha Dimitrievski.

Ai beson se këto zgjedhje do të jenë leksion shtesë për të gjitha subjektet tjera politike që gravitojnë në skenën politike.

“Me krenari mund të konfirmoj se ZNAM nga sonte e fillon luftën e saj për një Maqedoni të dinjitetshme”, nënvizoi Dimitrievski.

Edhe për një vit regjistrimet e automjeteve do të mbeten me çmime të njëjta. Të gjitha kompanitë e sigurimeve reaguan për vendimin e shtyrjes së rritjes së çmimit për policat e sigurimit. Ata thonë se Komisioni përkatës ka marrë vendimin pa marrë parasysh analizat e industrisë së sigurimeve.

Sipas reagimit, kompanitë e Sigurimeve janë të zhgënjyer nga pretendimet e njëanshme dhe kualifikimet joprofesionale që u janë dërguar nga rregullatori “Agjencia për mbikëqyrje të Sigurimeve”, mbi bazën e të cilave Komisioni ka ulur çmimin e policave të sigurimeve të automjeteve.

Vendimi i Komisionit të AMS-së në Ministrinë e Financave ka rikthyer çmimet aktuale të vazhdojnë deri në fund të viti. Në reagim thuhet se ky vendim është në kundërshtim me rekomandimet e Komisionit Evropian, i cili mund të vërë në dyshim seriozisht kujdesin ndaj të siguruarve në raportin për ecurinë e vendit tonë.

Në bazë të numrimit të deritanishëm të votave, VMRO del të jetë partia e parë me 42.75% e cila pritet të ketë 59 mandate në Kuvend.

E dyta pritet të jetë koalicioni Fronti Evropian me 14.42%, e cila pritet të ketë 19 ulëse në Kuvend.

Pas saj është koalicioni VLEN me 11.38% dhe pritet të ketë 13 ulëse në Kuvend.

LSDM, deri më tani ka 14.67% dhe pritet të ketë 18 ulëse në Kuvend.

Sot në orën 13:00 në kryeqytetin e dytë të shqiptarëve, Prishtinë 🇦🇱 u organizua një manifestim pëkujtimor madheshtor për kryeheroin tonë Gjergj Kastrioti – Skënderbeu, në ditën e lindjes së tij.

Shqiptarët e Kosovës janë patriotë dhe atdhedashës të mëdhenj , zoti i bekoftë shqipet e Kosovës dhe gjithë shqipet në botë!!

I vetmi TV në Shqipëri që e dha live manifestimin në Prishtinë është TV Euronews Albania 🇦🇱🇪🇺 , Respekt !

Bravo shqipot e Kosovës ❤️

Bravo Prishtina 🇦🇱🇽🇰🇪🇺🇺🇸❤️

©️Rilindje

Inteligjenca artificiale mund të dërgojë dronë dhe robotë në sulme autonome pa kontroll njerëzor, dhe Austria dëshiron ta ndalojë këtë.

Dronët dhe robotët me inteligjencë artificiale potencialisht do të jenë në gjendje të gjejnë dhe shkatërrojnë objektivat në mënyrë të pavarur pa ndërhyrjen njerëzore. Por ai zhvillim është shumë i rrezikshëm, beson Austria.

Kjo është arsyeja pse ministri i jashtëm i Austrisë, Alexander Schallenberg, ka bërë thirrje për një ndalim ndërkombëtar të sistemeve të armëve që mund të vrasin pa qenie njerëzore për të marrë vendimin përfundimtar, sipas Reuters të hënën.

“Të paktën le të sigurohemi që vendimi më i thellë dhe më i gjerë se kush do të jetojë dhe kush do të vdesë të mbetet në duart e njerëzve dhe jo në duart e makinerive,” tha ai në Vjenë në një konferencë ndërkombëtare mbi sistemet autonome të armëve. dhe sfidat me rregullimin e tyre.

Frika është se armët autonome do të jenë në gjendje të bëjnë gabime vdekjeprurëse nëse ato lëshohen në të vërtetë në luftëra dhe konflikte.

– Ne kemi parë tashmë inteligjencën artificiale të zgjedhë gabimisht në mënyra të mëdha dhe të vogla. Nga gabimi i kokës tullac të një gjyqtari për një futboll, deri te vdekja e këmbësorëve të shkaktuar nga makinat që drejtonin vetë, të cilat nuk e dallonin ecjen në këmbë , tha një nga folësit në konferencë, programuesi dhe investitori i teknologjisë Jaan Tallinn, sipas Reuters.

Iben Yde, Ph.D. në drejtësi dhe eksperte në të drejtën ndërkombëtare në Akademinë Norvegjeze të Mbrojtjes, psherëtin kur TV 2 i prezanton asaj termin “robot vrasës”.

Kjo shprehje, beson ajo, deformon debatin në lidhje me teknologjinë reale dhe jo më pak me legjislacionin tashmë ekzistues.

Armët e ligjshme kërkojnë saktësi

Sipas saj, tashmë është e ndaluar përdorimi i sistemeve të armëve që janë aq të pasakta sa nuk mund të drejtohen në objektiva të veçanta ushtarake me siguri relativisht të lartë.

Nga ana tjetër, është e ligjshme nëse ato mund të përdoren me saktësi të madhe, duke ndihmuar kështu të sigurohet që të dëmtohen sa më pak civilë.

– Nuk bëhet fjalë për dronët që fluturojnë përreth dhe mendojnë se “kjo duket interesante. Ndoshta është një objektiv legjitim ushtarak? Ne thjesht do ta provojmë”. Do të jetë një algoritëm që, për shembull, do të jetë në gjendje të njohë një tank dhe të hedhë një bombë atje – ose jo nëse ka, për shembull, civilë ose njerëz në përgjithësi afër, shpjegon ajo.

Avokati i së drejtës ndërkombëtare beson se debati për përdorimin e inteligjencës artificiale në sistemet e armëve vjen nga mungesa e njohurive se si funksionojnë sistemet e armëve dhe planifikimi ushtarak, si dhe nga një kundërshtim i përgjithshëm ndaj luftës.

– Nëse jeni dakord me premisat e austriakëve se ne duhet ta kishim ndaluar, atëherë problemi tjetër i madh është: Çfarë është ajo që duan të ndalojnë? ajo pyet.

Ndryshimi i skenës në zonat e konfliktit

Deri më tani, teknologjia është përdorur vetëm për të ndihmuar njerëzit të marrin vendime më të shpejta dhe më të mira, thotë Andreas Graae për TV 2. Ai është asistent profesor në Departamentin e Teknologjisë Ushtarake dhe hulumton sesi sistemet autonome të armëve ndryshojnë fushat e betejës së sotme dhe të së ardhmes.

– Ka pasur një tendencë për disa imazhe të frikshme të robotëve vrasës, përdorimi i të cilave ende nuk është parë realisht, por mund të shihni që zhvillimi po shkon gjithnjë e më shpejt, thotë ai.

Inteligjenca artificiale përdoret, për shembull, për të gjetur objektiva, por ende nuk ka shembuj të njohur që inteligjenca artificiale të ketë kryer edhe sulme vetë.

Megjithatë, janë sistemet e armëve ato që do të mund të ndërtohen dhe nëse ato vihen në përdorim, do të kalohet ajo që Andreas Graae e quan një “prag të diskutueshëm”.

Andreas Graae beson se sistemet autonome mund të kenë justifikimin e tyre kur, për shembull, përfshihet mbrojtja ajrore.

– Është më mirë të kesh një inteligjencë artificiale që hyn, sepse duhet të reagosh shumë shpejt dhe pastaj je fare i sigurt që të mos sulmosh asgjë njerëzore, thotë ai.

 

Sipas Iben Yde, OKB-ja ka punuar për më shumë se dhjetë vjet për të rënë dakord vetëm për një përkufizim që mund të mbulojë zonën.

Dhe edhe nëse Austria arrin të fitojë mbështetje të mjaftueshme për të krijuar një traktat që ndalon këto sisteme armësh, sipas Iben Yde, vendet e mëdha nuk ka gjasa të aderojnë në të, dhe kështu ajo nuk do të jetë në gjendje të përmbushë qëllimin e saj.

– Vendet që janë më aktive në konflikte anembanë globit kanë investuar në këtë dhe tashmë mund ta përdorin atë. Ata nuk do të pajtohen me të, thotë ajo.

Përktheu dhe përshtati, Adnan Aliti

https://nyheder.tv2.dk/politik/2024-04-29-draeberrobotterne-kommer-nu-kraever-oestrig-et-internationalt-forbud

Forcat Ajrore të SHBA-së vlerësojnë se në një të ardhëme të afërt do të jetë e mundur të prodhohen mijëra avionë pa pilotë në bord.

Një avion luftarak pa një person të trajnuar në bord dhe e armatosur me bomba dhe raketa vdekjeprurëse.

Mund të bëhet realitet në një të ardhme jo shumë të largët. Të paktën duke gjykuar nga testi historik që u krye të premten në bazën e Forcave Ajrore Edwards në Kaliforni.

Këtu ata kishin pajisur një avion luftarak të zhvilluar posaçërisht F-16 me një dozë solide të inteligjencës artificiale. Dhe si pjesë e fluturimit provë, ishte menduar të simulonte luftimin ajror kundër një aeroplani luftarak konvencional me një pilot në bord.

Një kompjuter nuk lodhet, nuk trembet. Dhe do të ndjekë rregullat dhe do të bëjë manovrat më të përsosura, ndërsa njerëzit do të kenë një variancë më të madhe

Në pjesën e përparme të avionit testues me dy vende pa pilot ishte ulur Frank Kendall, Sekretari i Forcave Ajrore të SHBA-së. Dhe ai ishte i emocionuar për përvojën dhe mundësitë e përdorimit të AI si një shtesë e faktorit njerëzor.

– Është një rrezik sigurie të mos kemi inteligjencë artificiale dhe do të duhet ta kemi atë, tha Frank Kendall pas një udhëtimi në ajër me 800 kilometra në orë, që është disi nën shpejtësinë maksimale të një luftani F-16.

1000 avionë pa pilot

Më parë, avioni F-16 i kontrolluar nga AI, i quajtur edhe X62A Vista, kishte kryer një sërë manovrash me një diferencë sigurie prej 300 metrash për një luftëtar F-16 të kontrolluar nga pilotët.

Në provën një orëshe, avionët u testuan secili me sythe dhe shmangie në një përpjekje për të detyruar “kundërshtarin” në pozicione potencialisht të cenueshme.

– Një kompjuter nuk lodhet, nuk trembet. Dhe do të ndjekë rregullat dhe do të bëjë manovrat më të përsosura, ndërsa njerëzit do të kenë një ndryshim më të madh në mënyrën se si performojnë, tha Frank Kendell për AP pasi doli nga kabina e ngushtë.

Megjithëse teknologjia nuk është zhvilluar plotësisht, Forcat Ajrore të SHBA po planifikojnë një flotë të AI prej më shumë se 1000 avionësh luftarakë pa pilot, i pari prej të cilëve duhet të jetë operacional që në vitin 2028.

Krahasuar me luftëtarët plotësisht të pajisur, të avancuar dhe shumë të shtrenjtë, megjithatë, këto do të jenë makineri më të ngjashme me dron.

“Sikuenti besnik”

Hans Peter Michaelsen, analist i mbrojtjes dhe ish-oficer në Forcat Ajrore për 30 vjet, thotë për TV 2 se eksperimentet e Forcave Ajrore të SHBA-së janë pjesë e një zhvillimi të shpejtë.

– Tani për tani është kryesisht përdorimi i AI si ai që quhet një wingman besnik. Me fjalë të tjera, ku avioni i AI “flas” së bashku me një avion të drejtuar, thotë Hans Peter Michelsen.

Kërcimi teknologjik nuk vjen as pa rrudha dhe drita paralajmëruese të kuqe.

Ekspertët e kontrollit të armëve dhe organizatat humanitare janë thellësisht të shqetësuar se AI një ditë do të jetë në gjendje të hedhë bomba që vrasin njerëz vetë pa asnjë ndërveprim njerëzor dhe po bëjnë thirrje për kufizime më të mëdha.

– Ka shqetësime të përhapura dhe serioze në lidhje me dorëzimin e vendimeve për jetën dhe vdekjen tek sensorët dhe softuerët, ka paralajmëruar më parë Kryqi i Kuq Ndërkombëtar . Prandaj, ata do të kenë udhëzime të zbatuara nën kujdesin e politikave kryesore.

Hans Peter Michaelsen e njeh atë pjesë të problemit.

– Nëse vetë teknologjia vendos të sulmojë, kush është përgjegjës? Është programuesi apo ai që ka nisur avionin? Ka shumë ndërfaqe etike dhe morale në këtë, sepse nuk mund të vendosësh një kompjuter përpara një gjykate ushtarake, thotë ai.

Gjithashtu AI në tokën daneze

Ashtu si me të gjitha format e pajisjeve ushtarake, softueri është gjithashtu një vend ku gara e armëve po përshpejtohet këto vite.

Operatorët e avionit Vista pohojnë se asnjë vend tjetër në botë nuk ka një program të ngjashëm të AI, ku softueri fillimisht mëson në miliona pika të dhënash në një simulator dhe më pas teston përfundimet dhe të mësuarit e tij gjatë fluturimeve aktuale.

Gjithashtu nuk është e paimagjinueshme që forcat ajrore daneze të zbatojnë inteligjencën artificiale në një afat të gjatë pas blerjes së avionit luftarak F-35.

– Brenda periudhës kur do të kemi F-35, do të shohim të plotësohet me krahë automatikë. Shumë po ndodhin në të gjithë atë zonë, thotë Hans Peter Michaelsen.

Forcat Ajrore të SHBA-së thonë, sipas AP, se Kina, e cila përndryshe bën baste edhe për inteligjencën artificiale, nuk ka arritur ende në pikën ku mund të bëjë teste jashtë një simulatori në stilin e atyre që Forcat Ajrore të SHBA sapo kanë kryer në Edwards. Baza e Forcave Ajrore.

Përktheu dhe përshtati, Adnan Aliti

Burimi: https://nyheder.tv2.dk/udland/2024-05-04-hemmelig-test-paa-legendarisk-luftbase-varsler-gennembrud-for-kampfly-styret-af-ai

Kryeministri Benjamin Netanyahu e quan Al Jazeera një “kanal agjitacion” ose “një kanal nxitjeje”.

Kryeministri i Izraelit, Benjamin Netanyahu, tha të dielën se qeveria e tij ka vendosur të mbyllë kanalin e lajmeve Al Jazeera, me seli në Katar.

Qeveria ka vendosur njëzëri që Al Jazeera të mbyllet në Izrael, shkruan Netanyahu në X.

i e quan Al Jazeera një “kanal agjitacion” ose një “kanal nxitjeje”.

Al Jazeera ka luajtur një rol të spikatur në mbulimin e luftës në Gaza në shtyp, pasi është një nga mediat e pakta që ka ende gazetarët dhe fotografët e saj brenda territorit palestinez.

Gazetarët e vrarë

Disa nga gazetarët e kanalit televiziv janë vrarë ose plagosur gjatë sulmeve izraelite.

Izraeli ka akuzuar prej kohësh Al Jazeera-n si të njëanshme dhe të njëanshme, dhe tashmë dhjetë vjet më parë ministri i jashtëm i atëhershëm izraelit Avigdor Lieberman u përpoq të vendoste një ndalim të gazetarisë së kanalit në Izrael.

Kanali televiziv financohet publikisht në Katar dhe mbyllja e zyrave të Al Jazeera-s në Izrael pritet gjithashtu të çojë në tensionim të marrëdhënieve mes Izraelit dhe Katarit.

Përktheu dhe përshtati,

Adnan Aliti

Burimi:

https://nyheder.tv2.dk/udland/2024-05-05-israels-regering-lukker-nyhedskanalen-al-jazeeras-israelske-afdeling