A PO RELATIVIZOHET PESHA E SHQIPTARËVE NË MAQEDONINË E VERIUT?

Sa herë që politikanëve maqedonas u shtrohet një çështje që lidhet me përfaqësimin e shqiptarëve në institucionet e Maqedonisë së Veriut, në përgjigje shpesh përmenden edhe komunitetet turke, rome, serbe dhe komunitete të tjera.

Në parim, kjo nuk ka asgjë të gabuar. Në një shtet demokratik, të gjitha komunitetet duhet të kenë të drejta, respekt dhe mundësi të barabarta.

Por pyetja që shtrohet është tjetër: a po përdoret vazhdimisht përmendja e komuniteteve shumë më të vogla për ta relativizuar peshën demografike dhe politike të shqiptarëve?

Rasti i fundit lidhet me Shkollën e Mesme të Policisë “7 Maji”.

I pyetur lidhur me përfaqësimin jashtëzakonisht të ulët të shqiptarëve, kryeministri Hristijan Mickoski deklaroi se Ministria e Punëve të Brendshme duhet të përcaktojë se kur mund të hapet paralelja në gjuhën shqipe. Por ai shtoi se, nëse plotësohen kushtet, mund të hapen paralele edhe në gjuhën turke dhe rome.

Madje, sipas raportimit të medias, Mickoski reagoi ndaj interesimit të gazetarit për shqiptarët duke ngritur pyetjen pse interesimi përqendrohet vetëm tek ata dhe jo edhe tek komunitetet e tjera.

Pikërisht këtu lind debati.

Shqiptarët nuk janë një komunitet prej një apo dy për qind në Maqedoninë e Veriut. Sipas regjistrimit zyrtar të vitit 2021, ata përbëjnë 24.3% të popullsisë rezidente të vendit, ose pothuajse një në çdo katër banorë. Nëse merret popullsia e përgjithshme e regjistruar, përfshirë jorezidentët, përqindja e shqiptarëve arrin në 29.52%.

Në krahasim, turqit përbëjnë 3.86%, romët 2.53%, ndërsa serbët 1.30% të popullsisë rezidente.

Sigurisht, edhe këto komunitete duhet të kenë të gjitha të drejtat që u takojnë. Të kërkosh përfaqësim proporcional për shqiptarët nuk do të thotë t’ua mohosh të drejtat turqve, romëve, serbëve apo kujtdo tjetër.

Por një komunitet që përbën rreth një të katërtën e popullsisë nuk mund të trajtohet politikisht sikur të ishte thjesht një nga një varg pakicash të vogla.

Kur pyetja është pse shqiptarët janë të përfaqësuar vetëm simbolikisht në një institucion shtetëror, përgjigjja nuk mund të jetë vetëm: “Po turqit? Po romët?”

Sepse kjo nuk i përgjigjet pyetjes themelore.

Nëse shqiptarët përbëjnë rreth 24% të popullsisë rezidente, pse në institucione të caktuara përfaqësimi i tyre mbetet shumë larg kësaj peshe?

Ky është debati që duhet bërë.

Respektimi i komuniteteve të vogla është standard demokratik. Por respektimi i tyre nuk duhet të shërbejë si instrument për të zvogëluar, relativizuar apo fshehur peshën reale të shqiptarëve në Maqedoninë e Veriut.

Në fund, barazia nuk është t’i trajtosh si të njëjta dy situata që numerikisht dhe politikisht janë krejtësisht të ndryshme.

Shqiptarët nuk kërkojnë që të tjerëve t’u merret asnjë e drejtë. Kërkojnë që pesha dhe përfaqësimi i tyre të mos reduktohen në nivelin e një pakice simbolike.

ZËRI NEWS