Ekskluzive - Raporti për Kosovën i Ambasadorit Kai Eide ...

Ekskluzive - Raporti për Kosovën i Ambasadorit Kai Eide me të cilin rekomandon bisedimet për statusin!!!


Historia e Kosovës në raport mëbashkësinë ndërkombëtare, pas kalimittë viteve, mund të ndahet “Para Kai Eides” dhe “Pas Kai Eides”.Ambasadori i Norvegjisë, i cili u caktua në muajin maj nga Sekretarii Përgjithshëm i KB për të dhënë një raport, brenda disa muajsh pune, ka arritur të përkufizojë, në një dokument dhjetra faqesh, realitetin në Kosovë. Nga burime diplomatike në Prishitnë, ka arritur të marrë një kopje të këtij dokumenti, pas leximit të së cilit Kofi Annan ka vendosur të propozojë ndezjen e dritës së gjelbërt për zgjidhjen e statusit final të Kosovës.

Këtë e ka sugjeruar në raportin e tij, norvegjezi Kai Eide. Ky është raporti i dytë që Eide bën për Kosovën. I pari, i hartuar pas trazirave të 17 marsit, ndikoi që Kosova të mos vazhdojë të jetë pafundësisht pa status të zgjidhur. Ndërsa, ky i fundit, sugjeron fillimin konkret të zgjidhjes së statusit të Kosovës.

“Përcaktimi i statusit të Kosovës në vetvete është një kërkesë shumë sfiduese. Bashkësia ndërkombëtare do duhej të bëjë gjithçka për të siguruar se çfardo qoftë statusi i Kosovës, ai nuk do duhej të guxonte të ishte status i dështuar”, shkruan në hyrje të raportit, Ambasadori Eide. Ai, në asnjë moment, nuk paragjykon se cili do të jetë statusi i Kosovës, por jep elemente të mjaftueshme se Kosova ka bazë për t’u bërë shoqëri

e qëndrueshme. Eide, gjithashtu, tëreheq vërejtjen se prezenca e bashkësisë ndërkombëtare, edhe pas zgjidhjes së statusit, është e domosdoshme, ndonëse kunatitativisht më pak.

Express më poshtë boton në tërësi pasqyrën e Kosovës sipas Ambasadorit Kai Eide. Sfidat për Kosovën Ambasadori Eide fillon rrëfimin e tij për Kosovën duke filluar nga paslufta. Shpjegon vakumin total institucional që ka mbizotëruar në Kosovë, më 1999. Gjashtë vjet më vonë, thotë ai, janë etabluar një mori institucionesh.

“Kjo paraqet një të arritur të jashtëzakonshme. Institucionet ekzekutive,

gjyqësore, legjislative dhe të tjera janë të formuara, duke filluar nga niveli

lokal deri në atë qendror. Ministri të reja parashihet që të formohen në fund të këtij viti. Shoqëria civile ka filluar në mënyrë graduale të marrë formë”, thotë Eide. Kompetencat, sipas tij, janë bartur kohëve të fundit gjithnjë e më shumë. “Liderët lokalë gradualisht po menaxhojnë institucionet të cilat i udhëheqin. Niveli i demokracisë ka përparuar për një periudhë të shkurtë kohore”. Eide thotë se zgjedhjet e tetorit të vitit të kaluar kanë qenë të lira dhe korrekte, që paraqet një sukses të konsiderueshëm. Pas zgjedhjeve, thuhet tutje në raport, në Kuvendin e Kosovës koalicioni qeverisës është përballur me një konfrontim të fortë me opozitën. Eide sugjeron se të gjitha palët, sikurse edhe Kryesia e Kuvendit, duhet të mësojnë rolet e tyre të reja, që deri më tash është provuar si diçka shumë e vështirë.

Institucionet, ka vërejtur Eide, shpesh janë minuar nga një tendencë e ashpër në mes politikanëve të cilët dëshirojnë të tregojnë peshën e

tyre të madhe para partive politike, më shumë sesa para qytetarëve.

Emërimet në vende të punës, sipas Përfaqësuesit të Kofi Annan, bëhen bazuar në përkatisinë politike, ose klaneve të caktuara, më shumë sesa në bazë të profesionalizmit. Ai ka vërjetje të konsiderueshme me përdorimin e mangët të gjuhës serbenë institucione, ndërsa vlerëson se për këtë nuk ka gatishmëri të mjaftueshme nga pala shqiptare, por as nga ajo serbe.

Problem në vete, vëren Eide, janë strukturat paralele serbe në Kosovë, sidomos ato në fushën e shëndetësisë dhe të edukimit në enklavat serbe. “Beogradi përmes strukturave paralele mundohet ta ruajë ndikimin në Kosovë. Gjendja e strukturave serbe paralele në Kosovë është në situatë të ngjashme sikur ajo e shqiptarëve para vitit 1999. Për të eliminuar këtë problem kërkohet një angazhim shumë serioz nga ana e Qeverisë dhe kjo çështje duhet të depolitizohet. Ky problem më së lehti mund të zgjidhet gjatë statusit të ardhshëm të Kosovës”, sugjeron Eide, i cili në këtë raport ka punuar rreth tre muaj. Ambasadori thekson se kërkohet që në Kosovë, Universiteti Publik të depolitizohet. Në raportin e tij tutje lavdëron edhe punën e bërë nga Trupat Mbrojtëse të Kosovës. Për këtë i jep një meritë të veçantë udhëheqësve të këtij institucioni, sipas të cilit, ata janë meritorë për sukseset e arritura në përmbushjen e standardeve në këtë lëmi. Kohëve të fundit, sipas Eides, TMK është bërë më shumë profesionale. TMK, thuhet në raport, ka rekrutuar minoritarët që ka qenë një ndërmarrje shumë e vështirë.



Sfidat Ekonomike

Gjendja ekonomike në Kosovë është e pasigurtë, vlerëson Eide. Edhe përkundër progresit, thotë ai, shumë njerëz jetojnë në varfëri dhe papunësia është e një shkalle të lartë. Brenga më e madhe janë parashikimet ekonomike për vitin 2006. Ai tregon në raport se Buxheti i Kosovës në vitin që po vjen do të përballet me deficit të lartë. Sipas tij, Qeveria duhet që tash të ndërmarrë hapa në mbledhjen e taksave dhe ekonominë e hirtë ta sjellë në legalitet. “Me këto përpjekje do të rriten të hyrat publike dhe do të reduktohet nevoja për asistencë ndërkombëtare”. Edhe Kai Eide e konsideron sektorin e energjisë si shumë shpresëdhënës në një kohë më të gjatë, edhe pse, sipas tij, tash për tash ky sektor është sfida më e ndërlikuar. Tutje në këtë raport, Eide numëron problemet më të cilat ballafaqohet KEK. Procesi i privatizimit, sipas tij, është duke ecur mirë, pas shumë shtyrjesh të më hershme. “Ky proces mund të ketë ndikim direkt pozitiv në zhvillimin ekonomik të Kosovës”, shkruan Eide, duke thënë se shumica e ndërmarrjeve janë blerë nga biznesmenë shqiptarë. Gjithashtu thuhet se ka potencial për t’u shfrytëzuar procesi i privatizimit për të pastruar para. Në raportin e tij për Kosovën Eide flet edhe për pasuritë nëntokësore të Kosovës. Me një përmirësim të teknologjisë, sipas Eide, rezervat e thëngjillit mund ta kthejnë Kosovën në një eksportues të energjisë, në një rajon të uritur për energji.

“Mëgjithatë unë do të isha optimist për të ardhmen”, thotë Eide, sipas të cilit me zgjidhjen e statusit final do të krijoheshin mundësi për të marrë kredi nga jashtë dhe për të tërhqur investime të huaja. Respektimi dhe fuqizimi i së drejtës dhe ligjit Ambasadori vlerëson se fuqia e ligjit është e ndikuar nga forca e institucioneve dhe rritja ekonomike. Gjithashtu, thotë ai, varshmëri e madhe krijohet dhe nga kornizat ligjore që do të aprovohen. Sipas tij, është bërë një ngritje e knaqëshme në këtë drejtim.

Shërbimin Policor të Kosovës, Eide e quan si institucionin më multietnik

kosovar. SHPK, sipas tij, është duke marrë secilën herë e më shumë

detyra më sfiduese, përfshirë kontrollimin e trazirave.

“Krimet e natyrave më serioze, ose ato me natyre etnike, mbesin detyra të cilat SHPK duhet t’i përmbushë”. Fjalët e mira të Eides për TMK dhe SHPK nuk vlejnë edhe për gjyqësinë kosovare. Ai e quan sistemin e drejtësisë në përgjithësi të dobtë. Sipas tij, në tavolinat e gjykatave mbesin të paproceduara mijëra lëndë. Kjo, thotë Eide, e prek secilin dhe në këtë mënyrë bie interesimi për të respektuar ligjin. Luftimi i krimeve serioze, vazhdon Eide, është treguar të jetë një sfidë e vështirë për SHPK dhe sistemin e drejtësisë.



Krimi i organizuar dhe korrupsioni -janë karakterizuar në raport si kërcënimet më serioze për stabilitetin në Kosovë dhe qëndrueshmërinë e

institucioneve. “Korrupsioni është një dukuri e shpërndarë në gjithë Kosovën, por niveli i tij është shumë vështirë të vlerësohet. Në fusha të caktuara, si Shërbimi Doganor, janë bërë përpjekje serioze për ta luftuar korrupsionin institucional”, thuhet në raport. Qeveria, sipas Eides, nuk ka marrë hapat e nevojshëm administrativë dhe legjislativë për ta luftuar dhe për t’u mbrojtur në institucionet e përkohshme. Ai përmend edhe dështimin e prokurorëve dhe policëve ndërkombëtarë në luftimin e krimeve. Sipas tij, pengesë kryesore mbetet komunikimi i vështirë me banorët lokalë, kodi i heshtjes së dëshmitarëve, klani i solidaritetit dhe faktorë tjerë. “Një përkushtim i përbashkët i ndërkombëtarëve dhe vendorëve në këtë drejtim do të mund të sillte progres”,thotë Eide. Përfaqësuesi i Kofi Annan për evaluim të standardeve thotë se duhet pasur një kujdes shumë të madh gjatë bartjes së kompetencave në fushën e policisë dhe drejtësisë. Këtu ai e vë theksin kryesor në krjimine dy ministrive të reja që parashihet të formohen në fund të vitit: Drejtësisë dhe të Rendit. Eide propozon që këto ministri duhet të vihen nën kontroll të individëve që gëzojnë shkallë të lartë të besimit tek të gjithë banorët dhe tek të gjitha partitë politike. Këso individë, thotë Eide, është shumë vështirë të gjenden. Ai paralajmëron se do të ishte rrezik që kontrollin e këtyre ministrive ta marrë një parti politike, ose një komunitet i caktuar. Eide propozon prezencë mëtutjeshme të policëve, prokurorëve dhe gjyqtarëve ndërkombëtarë në Kosovë, duke i tërhequr vërejtje bashkësisë ndërkombëtare që të mos e reduktojë prezencën e këtyre kuadrove nga Kosova.

Sfida ndëretnike Sipas Rezolutës 1244, nënvizohet se Kosova duhet ta mirëmbajë shoqërinë multietnike. Sfida për ta mirëmbajtur këtë, sipas raportit të Eides, është e lidhur ngusht me sigurinë, të drejtat pronësore, promovimin e kthimit të zhvendosurve, si dhe mbrojtjen e komunitetit pakicë. “Fatkeqësisht, pak është arritur në krijimin e një themeli të shoqërisë multietnike”, nënvizon Eide. “Sa i përket sigurisë, situata e përgjithshme është stabile. Shkalla e krimit të raportuar ndëretnik është e ulët. Në përgjithësi, liderët politikë kësaj situate i bashkohen pjesërisht

duke e mirëmbajtur situatën në stabile. Ata e kanë të qartë se çdo shpërthim i dhunës do ta dëmtojë keq situatën si dhe imazhin para bashkësisë ndërkombëtare”. Sipas raportit të Eides, situata në terren mbetet ende komplekse dhe problematike, sidomos për komunitetin

pakicë. Ai konstaton se Kosova është vend i vogël ku incidentet në një vend shpejtë merren vesh në anën tjetër. Kështu që, kjo, në njëfarë mënyre, ndikon në sigurinë e tyre personale, sidomos për serbet e Kosovës. Për ta rregulluar këtë situatë, ai thotë se duhet luftuar krimin në mënyrë më të rreptë. “Kur liria është e madhe për kriminelin atëherë, viktimën është vështirë ta bindësh për shkak se ajo gëzon të njëjtën liri si krimineli”.

Pak incidente ndëretnike Numri i incidenteve ndëretnike është i ultë - pjesërisht se komuniteti pakicë nuk përzihet shumë me komunitetin shumicë, dhe se shpesh ata i anashkalojnë kontaktet me shumicën, shkruan në raportin e Eides. “Është vështirë të pranohet se pakica në fakt duhet të rrezikojë, në kuptimin që të kontraktojë me shumicën, që ta vërtetojë lirinë e tyre të lëvizjes dhe sigurinë e tyre personale.

Deklarime të tilla tregojnë për një situatë të brishtë të sigurisë në terren. Sigurimi i të drejtës pronësore është një nga sfidat që edhe do ta siguronte një shoqëri të vërtetë multi-etnike në Kosovë. Momentalisht të drejtat pronësore as nuk respektohen e as që janë të sigurta. Ndërtimet pa leje, uzurpimi i shtëpive, pronës bujqësore dhe komerciale është një fenomen mjaftë i shpeshtë në Kosovë”. Një pjesë e madhe pronës komerciale dhe bujqësore, vëren Eide tutje, mbetet e uzurpuar në Kosovë. Kjo çështje, sipas tij, është një nga pengesat kryesore për kthimin të zhvendosurve dhe qëndrueshmërinë e bashkëjetesës. Shumica e kërkesave për lirimin e pronës banesore, shpjegon Eide, janë refuzuar.

“Megjithëkëtë, diçka më pak se gjysma e këtyre kërkesave janë zbatuar”. Gjithashtu në raportin e Eides nënvizohet se gjykatat komunale nuk kanë mbështetje serioze që të merren me dhjeta mijëra raste uzurpimeve të pronës. Ai tërheq vërejtjen se kjo situatë nuk duhet të lihet që të

vazhdojë. “Qeveria dhe bashkësia ndërkombëtare duhet urgjentisht t’I adresohen kësaj çështje dhe të gjejnë alternativat për zgjedhjen e këtyre rasteve, duke i zbatuar vendimet që duhet të merren”. Kthimi është ndalur Kai Eide konsideron se mungesa e sigurisë si dhe respektit për të drejtat pronësore, duke shtuar edhe paqartësinë për të ardhmen të komunitetit, kontribuojnë në të keq, dhe rëndë në situatën e përgjithshme të procesit të kthimit, që në njëfarë mënyre edhe është ndalur. Pas dhunës së marsit të vitit 2004, thotë ai, shumica e atyre që i lëshuan shtëpitë e tyre, janë kthyer, por një numër i tyre përsëri i kanë lënë shtëpitë e tyre. “Shumica e shtëpive dhe ndërtesave përcjellëse janë rindërtuar, duke ia kompensuar të dëmtuarve edhe nga 2000 euro, por kjo nuk ka mjaftuar t’i kompensojnë humbjet e kostos së lëvizjes së tyre. Një proces i kthimit kërkon një vëmendje për një kohë më të gjatë, si dhe të përmirësimin shërbimeve dhe zbatimin e rikthimin e pronës. Qëndrueshmëria e komunitetit ekzistues duhet të bëhet pjesë integrale e strategjisë së kthimit”. Prishtina realitet në vete Kai Eide pranon se politikë u janë përkushtuar procesit të kthimit. Megjithëkëtë, kjo është “Realiteti në Prishtinë”, raporton Eide. Sipas tij, realiteti në terren është ndryshe. Situata e sigurisë, qasja e dobët në institucionet gjyqësore, mungesa e mbrojtës së drejtës pronësore, si dhe prospektet e paqarta politike dhe ekonomike, ndikojnë në demoralizimin e procesit të kthimit. Rekomandimet kryesore Pjesa kryesore e Raportit pa dyshim do të zgjojë edhe kurreshtjen më të madhe tek vendimmarrësit kosovarë dhe ndërkombtarë. Ambasadori Eide edhe më herët ka insistuar që raporti i tij të mos jetë pengesë në punën e mëtejme të kryenegociatorit, prandaj edhe i ka ikur dhënies së definicioneve dhe kornizave rreth vetë statusit të ardhshëm, por është përqëndruar në analizë të gjendjes së tanishme. Rekomandimet i fillon me një qëndrim të përsëritur nga raporti i kaluar se shtyrja e adresimit të çështjes së statusit nuk mund të bëhet për shkak të “momentit të keq”, ngase “kurrë nuk do të mund të ketë moment të mirë për të hapur çështjen e statusit”. “Prandaj, analiza e përgjithshme dërgon në një konkludim se koha ka ardhur ta fillojmë këtë proces”. Ambasadori Eide konsideron se që nga viti i kaluar një proces politik është duke u zhvilluar në Kosovë, i prirë nga një angazhim më dinamik ndërkombtar. Ky angazhim, suipas tij, është i zbatuar në një startegji të gjërë që i ka dhënë Kosovës një perspektivë politike. Por, Eide thërret që ky proces duhet vazhduar dhe se nuk´guxon të ndalohet ose të pauzohet. “Kosova ose duhet të shkojë përpara,

ose do të rrëshqasë prapa. Pasi kemi lëvizur nga stagnimi në një pritje, stagnimi nuk guxohet të zë vend përsëri në proces politik”. “Vonesa në status nuk përshpejton implementimin e standardeve” Ambasadori Eide raporton se progresi në implementim të standardeve me rezultate të “përziera” dhe se progres i mëtejmë është urgjentisht i nevojshëm. “Progresi mund të arrihet vetëm nëse ekziston një ndjenjë e perspektivës politike dhe nëse bashkësia ndërkombtare është e gatshme dhe e aftë të mobilizojë më shumë energji dhe presion. Nëse procesi i statusit të ardhshëm mirëmbahet mirë, kjo kornizë mund të përdoret për të

arritur një progres të mëtejmë”. Eide shpjegon në raportin e tij se tanimë ekziston një pritje e përbashkët në Kosovë, Beograd, si dhe në rajon, se procesi i statusit të ardhshëm do të fillojë. Me këtë rast, Eide vlerëson se ekziston një tendencë midis liderëve të Prishtinës të luftojnë më shumë njëri-tjetrin sesa të pregatiten për hapat e ardhshëm. Njëkohësisht edhe në Beograd velrësohet se liderët më shumë shikojnë kah njëri-tjetri se a që shikojnë kah ardhmëria.

Eide vlerëson se vetë puna në raport ka stimuluar që fraksionet e ndryshme brenda shqiptarëve dhe serbëve të punojnë me më shumë kohezion, por njëkohësisht ky progres vlerësohet të jetë “fragjil”. “Shumë punë kërkohet në Prishtinë dhe Beograd - si dhe tek serbet e Kosovës - të përgatiten për procesin e statusit të ardhhëm në një mënyrë të unifikuar dhe koherente”. Eide vlerëson se të gjitha palët kërkojnë qartësi sa i përket statusit të ardhshëm të Kosovës dhe se qartësia do të stimulojë bashkpunimin rajonal ekonomik dhe politik dhe do të largojë një element të jostabilitetit, që sot pengon zhvillimin e tërë rajonit. Në anën tjetër, një arsye për të filluar procesin e definimit të statusit, sipas Eides, është që procesi të fillojë në një kohë kur bashkësia ndërkombtare është ende prezente në Kosovë në një forcë të mjaftueshme. “Sot ekziston një lodhje nga Kosova në bashkësinë ndërkombtare. Shtyerja e procesit të statusit të ardhshëm do ta përforconte këtë lodhje dhe do ta dobësojë mundësitë që ka bashkësia ndërkombtare për të udhëhequr procesin. Fillimi i procesit të statusit të ardhshëm do të krijojë bazë për një angazhim të përforcuar, duke kërkuar shtetet dhe organizatat të rivendosin Kosovën në agjendë”. Eide, po ashtu, thërret që përpos Prishtinës dhe Beogradit, edhe serbët e Kosovës të adresohen në proces si një anë dhe se mekanizmat duhet të gjenden që edhe minoritetet tjera më të vogla të kyçen në proces. Ambasadori Eide e quan procesin e statusit të ardhshëm të Kosovës si unik dhe se shumë pak mësime mund të nxirren nga proceset paqësore në pjesët tjera të ish-Jugosllavisë. Prandaj, ai kërkon kujdes në lëvizjet përpara dhe participim të gjërë nga të gjitha anët. “Po ashtu, procesi nuk bën të ngutet, por të shtyhet përpara me një ide të qartë të agjendës dhe implikimet e mundshme”. Eide kundërshton kufinj artificialë kohorë në proces të statusit por gjithashtu insiston se kur procesi të fillojë një herë, nuk mund të ndalet dhe duhet të konkludohet. Dialogu duhet vazhduar Eide shpjegon se mjaft energji është shpenzuar - si pjesë e konsultimeve për analizë të përgjthshmë - të krijohet një ambient përkrahës për bisedat e mundshmë për statusin të ardhshëm. Ai vlerëson se element shumë i rëndësishëm në këtë aspekt kanë qenë takimet “joformale” në nivel të ministrave. Takimet e ministrave Haziri dhe Haraqija, Eide i vlerëson si takimet e para direkte për më shumë se dy vite dhe se këto bisedime duhet vazhduar që të luajnë rol si mjete të ndërtimit të besimit dhe si sinjal i gadishmërisë të të gjithëve për të kontribuar në krijim të Kosovës stabile dhe multietnike, pavarsisht rezultatit përfundimtar të procesit të statusit

të ardhshëm. “Në procesin e statusit të ardhshëm duhet involvuar edhe shtetet fqinje të cilët duhet ta kuptojnë procesin, ta përkrahin dhe të sigurohen për mënyren se si po zhvillohet”. Eide konkretisht e përmend edhe rëndësinë e përcaktimit të linjes kufitare me Maqedoninë - që duhet zgjidhur para se të përfundojë procesi i statusit të ardhshëm. Ambasadori Eide në përfundim të raportit shkruan për nevojën e jashtzakonshme që të vazhdohet me punë në implementim të standardeve. Kërkon më shumë punë në fushat e të drejtës pronësore, politikave të kthimit, përmirsimit të mekanizmave për të drejtat e njeriut, dhe përmirsimit dhe sundimit të ligjit.

Ai konkludon se progresi në këto fusha do të krijojë bazë solide për zhvillim të procesit dhe do të përmirsojë shansat e një statusi të ardhshëm stabil dhe të qëndrueshëm. Eide thërret edhe për pajtim, duke kërkuar që roli kryesor të bjerë mbi krahët e liderëve të popullatës shumicë. Në një fjali domethënëse ai porosit se “ata që kërkojnë njohje, integrime dhe investime, duhet po ashtu të dëshmojnë edhe zemërgjërsi”. “Shqiptaërt e Kosovës duhet të mundohen të definojnë identitetin e tyre në një mënyrë që nuk do të ishte mbi shpinën e të tjerëve. Shqiptarët e Ksoovës duhet të fillojnë të shikojnë kah komunitetet tjera të Kosovës dhe serbet e Kssovës duhet të fillojnë të shikojnë kah Prishtina”. Eide pranon se Kosova në një të ardhme të afërt nuk do të bëhet vend ku shqiptaër dhe serbet janë të integruar. “Ata me gjasë kurrë as që kanë qenë, por dhe se procesi i pajtimit duhet nisur”. Statusi i ardhsëm të mos të jetë status i dështuar” Rekomandimet përfundimtare të Ambasadorit Eide janë rezervuar për bashkësinë ndërkombtare dhe rolin e saj në Kosovë. Eide pajtohet se vendimi për të nisur procesin e statusit të ardhshëm të Kosovës do ta dërgojë Kosovën – dhe rajonin – në një fazë të re dhe të vështirë. Për këtë arsye, ai kërkon koncentrim dhe vazhdim të dedikimit të bashkësisë ndërkombtare për Kosovë. Veçmas propozon rol të shtuar të BEdhe vazhdim të prezencës së KFOR’it në Kosovë, duke sugjeruar se prezenca e kontributit të SHBA është esenciale dhe se kjo do të siguronte në shprehje të dallueshme të angazhimit të SHBA. Eide propozon që me shkuarje të kadalshme të OKB’së nga roli i tanishëm, roli i ardhsëhm kryesor duhet dedikuar të tjerëve. Ai propozon edhe krijimin e një posti të “përfaqësuesit të lartë”, një arranzhman që do të duhej të përfshinte BE’në, me përkushtueshmëri të lartë të SHBA. Edhe OSBE vlerësohet se mund të ketë rol për monitorim dhe suportim në implementim të standardeve

Eide kërkon adoptimin e një udhërrëfyesi për integrim të Kosovës në struktura ndërkombtare, që do t’i japë Kosovës perspektivë reale për një të ardhme. Në paragrafin e fundit të raportit të tij voluminoz, Ambasadori Eide shkruan se determinimi i statusit të ardhshëm të Kosovës do të jetë një sfidë e vështirë. “Bashkësia ndërkombtare duhet të bëjë maksimumin që cilido status të përcaktohet - mos të jetë status i dështuar. Kosova nuk mund të mbetet përgjithmonë nën administrimin ndërkombar. Mirëpo, do do kërkojë prezencë të konsiderueshme ndërkombtare në terren. Kjo përkrahje që nevojitet në aq shumë fusha, nuk mund të sigurohet nga distanca. Bashkësia ndërkombtare duhet të ketë energjinë e nevojshme. Hyrja në procesin e statusit të ardhshëm nuk do të thotë të jetë edhe faza përfundimtare, por e ardhmja e prezencës ndërkombtare”.